«Ο Μάντης της Ομάχα». Έτσι τον αποκαλούν όσοι τον γνωρίζουν, αφού είναι ο άνθρωπος που κάθε του επιχειρηματική ιδέα μετατρέπεται σε χρυσάφι και κάθε του συμβουλή εκτοξεύει στην κορυφή ακόμα και τις πιο προβληματικές επενδύσεις. Το Νο9 της φετινής λίστας Forbes, κερδίζει 2.700 δολάρια κάθε δευτερόλεπτο που κυλά. Η περιουσία του υπολογίζεται στα 149 δισεκατομμύρια ευρώ, δηλαδή 7 δισ. περισσότερα από πέρυσι. Κι όμως ο Γουόρεν Μπάφετ, εξακολουθεί να λειτουργεί σαν εκείνο το μετρημένο, πανέξυπνο 11χρονο παιδί που αγόρασε τις πρώτες του μετοχές με λεφτά από το χαρτζιλίκι του.
Τα πρώτα του βήματα
Ο 96χρονος δαιμόνιος επιχειρηματίας που παντρεύτηκε δύο φορές κι έφερε στον κόσμο τρία παιδιά, γεννήθηκε το 1930 στην Ομάχα της Νεμπράσκα. Έναν τόπο που αγάπησε, αφού ακόμα και σήμερα ζει στο ίδιο σπίτι που αγόρασε το 1958. Γιος του Ρεμπιμπλικανού βουλευτή των ΗΠΑ, Χάουαρντ Μπάφετ, από νεαρή ηλικία φάνηκε πως όσο τον ενδιέφεραν τα χρήματα, άλλο τόσο τον ενδιέφερε και το «παιχνίδι» των επενδύσεων. Ένα βιβλίο που δανείστηκε από τη δημόσια βιβλιοθήκη της γενέτειράς του σε ηλικία μόλις επτά ετών, το «1.000 τρόποι να βγάλετε 1.000 δολάρια», φύτεψε το σπόρο! Μετά την αγορά των πρώτων του μετοχών πριν καλά καλά αποφοιτήσει από το δημοτικό σχολείο, ξεκίνησε να ιδρύει μικρές επιχειρήσεις που τον ανάγκασαν να υποβάλει για πρώτη φορά φορολογική δήλωση… σε ηλικία 13 ετών! Διανομή εφημερίδων, πώληση προϊόντων όπως μπαλάκια του γκολφ και στάμπες, κοινώς ιδέες που μπορεί να υλοποιήσει ένα παιδί στην εφηβεία.
Δεν στάθηκε όμως εκεί. Οι εφημερίδες και τα προϊόντα προς πώληση, δεν ήταν ένα παιδικό καπρίτσιο. Ήταν απλώς το πρώτο «σκαλί». Ο Μπάφετ σπούδασε στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια, σε αυτό της Νεμπράσκα αλλά και στο Columbia Business School καθώς τον απέρριψε το Χάρβαρντ. Εκεί συνάντησε τον άνθρωπο που έμελλε να του αλλάξει τη ζωή.
Ο διάσημος οικονομολόγος Μπέντζαμιν Γκράχαμ, ο οποίος θεωρείται ο «πατέρας» της επενδυτικής στρατηγικής της αξίας (value investing), έγινε ο μέντορας του και του έμαθε ένα μυστικό που διαμόρφωσε όλη του τη μετέπειτα επιχειρηματική πορεία και την έκανε να στρωθεί με «ροδοπέταλα». Του έλεγε:
«Να αγοράζεις εταιρείες που είναι υποτιμημένες στην αγορά, αλλά έχουν ισχυρά θεμελιώδη στοιχεία»
Άλλωστε ο Μπάφετ το έχει αναγνωρίσει πολλές φορές κατά το παρελθόν, σε συνεντεύξεις του. Η βασική του επενδυτική φιλοσοφία, προέρχεται απευθείας από τον δάσκαλό αλλά και εργοδότη του, καθώς το 1954 δούλεψαν κάτω από την ίδια στέγη, στην εταιρεία επενδύσεων του Γκράχαμ με μισθό που έφτανε τα 12.000 δολάρια ετησίως (ισοδύναμο με 143.866 δολάρια το 2025).
Όσο για το πρώτο του εκατομμύριο; Το έβγαλε το 1962, χάρη στην επιτυχία των επενδύσεών του σε εταιρείες που πράγματι είχαν προοπτική. 1.025.000 δολάρια βρίσκονταν ήδη στον τραπεζικό του λογαριασμό!
Berkshire Hathaway…Ο επιχειρηματικός «σταθμός» της ζωής του
Το 1970 ο Γουόρεν Μπάφετ ανέλαβε τον έλεγχο της Berkshire Hathaway, μιας κλωστοϋφαντουργικής εταιρείας που αντιμετώπιζε σοβαρά προβλήματα. Οι μετοχές της ήταν φθηνές κι η αξία τους συνεχώς υποχωρούσε. Ο Μπάφετ, ήδη μαθητής και πιστός στις αρχές του μέντορά του, Μπέντζαμιν Γκράχαμ, διέκρινε πίσω από αυτήν την επιφανειακή κρίση, την πραγματική προοπτική της εταιρείας.
Έτσι αγόραζε σταδιακά μετοχές, μέχρι που κατάφερε να συγκεντρώσει επαρκή (μετοχικό) έλεγχο για να αναλάβει τα ηνία της και να ξεκινήσει να υλοποιεί το όραμά του. Τη μεταμόρφωσή της σε έναν από τους πιο ισχυρούς επενδυτικούς ομίλους στον κόσμο και τα κατάφερε, με τον ίδιο να βρίσκεται στη θέση του Προέδρου μέχρι σήμερα, αλλά και του Διευθύνοντος Συμβούλου μέχρι τα τέλη του 2025. Απόδειξη της πρωτοφανούς επιτυχίας του; Το χαρτοφυλάκιό του, με σημαντικά μερίδια που κατέχει σε εταιρείες κολοσσούς, όπως η Apple, η Coca-Cola, η Duracell, η American Express, η ασφαλιστική εταιρεία Geico κι η αλυσίδα εστιατορίων Dairy Queen.
Κι αν ολ’ αυτά είναι εντυπωσιακά και κρύβουν πολλά μηδενικά στον τραπεζικό του λογαριασμό, εξίσου εντυπωσιακό είναι κι αυτό που έκανε όταν πήρε τον έλεγχο της εταιρείας στα χέρια του, ως μια επιβεβαίωση πως προτιμά τον λιτό και ταπεινό τρόπο ζωής. Μια κίνηση που αναφέρεται μέχρι σήμερα, ακόμα και στις μεγαλύτερες κινηματογραφικές επιτυχίες του Hollywood. Αφαίρεσε τις πόρτες από το γραφείο του, για να δείξει στους εργαζομένους του πως θα είναι κάθε λεπτό της ημέρας προσιτός και διαθέσιμος να συζητήσουν, να προβληματιστούν, να εξελίξουν την επιχείρηση.
Ο «Μάντης της Ομάχα»
Ο 96χρονος φιλάνθρωπος, που θα έλεγε κανείς πώς έχει το «άγγιγμα του Μίδα» αφού κατάφερε να ατενίζει τον κόσμο από την κορυφή, δεν κρατά για τον εαυτό του τις γνώσεις και τη σοφία του. Ένας από τους πιο επιτυχημένους επενδυτές όλων των εποχών, απολαμβάνει το προσωνύμιο «Μάντης της Ομάχα» και μοιράζεται μυστικά, συμβουλές κι οδηγίες με όποιον του το ζητήσει. Δισεκατομμυριούχοι, σπουδαίοι επιχειρηματίες, άοκνοι επενδυτές, στελέχη εταιρειών, ακόμα και μέλη κυβερνήσεων, μπαινοβγαίνουν στο γραφείο του έξι δεκαετίες τώρα και συζητούν για επενδύσεις και στρατηγική. Ο μεγιστάνας Μπιλ Γκέιτς, ο CEO της Apple, Τιμ Κουκ κι o CEO της JPMorgan Chase, Τζέιμς Ντάιμον έχουν αναφέρει πολλάκις ότι εκτιμούν ιδιαίτερα τις συμβουλές του.
Οι συμβουλές του για επενδύσεις, ζωή και πλούτο
Τι είναι αυτό όμως που μοιράζεται ένας από τους μεγαλύτερους δασκάλους των επενδύσεων; Οι συμβουλές του για επιχειρήσεις, πλούτο αλλά και την ίδια τη ζωή, κυκλοφορούν ευρέως στο διαδίκτυο. Υπομονή, αποφυγή υπερβολικού ρίσκου, μακροπρόθεσμη σκέψη, απλότητα, προτείνει ο χαρισματικός Γουόρεν Μπάφετ...
Κανόνας Νο1: Μην χάνεις χρήματα. Κανόνας Νο2: Μην ξεχνάς τον κανόνα Νο1.
- Η τιμή είναι αυτό που πληρώνεις. Η αξία είναι αυτό που παίρνεις.
- Να φοβάσαι όταν οι άλλοι είναι άπληστοι και να είσαι άπληστος όταν οι άλλοι φοβούνται.
- Το χρηματιστήριο μεταφέρει χρήματα από τους ανυπόμονους στους υπομονετικούς.
- Κάποιος κάθεται στη σκιά σήμερα, γιατί κάποιος άλλος φύτεψε ένα δέντρο πριν πολλά χρόνια.
- Η καλύτερη επένδυση που μπορείς να κάνεις είναι στον εαυτό σου.
- Χρειάζονται 20 χρόνια για να χτίσεις μια φήμη και 5 λεπτά για να τη χαλάσεις.
- Η ειλικρίνεια είναι πολύ ακριβό δώρο. Μην την περιμένεις από φτηνούς ανθρώπους.
- Η αγαπημένη μας περίοδος διακράτησης (μετοχών) είναι για πάντα
- Τιμή είναι ό,τι πληρώνεις, αξία είναι ό,τι παίρνεις.
- Μην επενδύετε σε κάτι που δεν καταλαβαίνετε.
- Μην αποταμιεύετε ό,τι απομένει μετά την κατανάλωση. Καταναλώστε ό,τι απομένει μετά την αποταμίευση.
- Ο χρόνος είναι φίλος των καλών επιχειρήσεων.
- Το μόνο που χρειάζεσαι για να γίνεις πλούσιος είναι υπομονή, πειθαρχία και μια σωστή στρατηγική.
Έχει σκοπό να δωρίσει το 99% της περιουσίας του!
Κι αν το να βρίσκεσαι στη θέση 9 της λίστας Forbes σε κάποιους φαντάζει άπιαστο όνειρο, για τον Μπάφετ είναι απλά ένας αριθμός. Μόλις τον περασμένο Μάιο και έχοντας κλείσει τα 95 του χρόνια, αποφάσισε να αποσυρθεί από την ενεργό διοίκηση της Berkshire Hathaway, κλείνοντας ένα ιστορικό κεφάλαιο δεκαετιών στον κόσμο των επενδύσεων και αφήνοντας πίσω του μια αυτοκρατορία που ο ίδιος έχτισε σχεδόν από το μηδέν.
Ο κορυφαίος επενδυτής άλλωστε, ατένιζε τους υπόλοιπους δισεκατομμυριούχους το 2008 από την πρώτη θέση με περιουσία που άγγιζε τα 62 δισεκατομμύρια δολάρια, όμως προτίμησε να δωρίσει τεράστια ποσά κατά τη διάρκεια της ζωής του, γι αυτό και σήμερα φιγουράρει μια ανάσα πριν το τέλος της 10άδας. Μέχρι στιγμής υπολογίζεται ότι έχει δωρίσει ακριβώς αυτό το ποσό, δηλαδή 62 δισ. σε φιλανθρωπίες, κυρίως μέσω του Ιδρύματος Γκέιτς κι αυτών των παιδιών του, ενώ έχει υποσχεθεί να δωρίσει πάνω από το 99% της περιουσίας του!
Μάλιστα, ο θρύλος των επενδύσεων που σε καμία φάση της ζωής του δεν έχει νιώσει την ανάγκη να κάνει επίδειξη πλούτου αφού ζει στο ίδιο σπίτι που αγόρασε το 1958, οδηγεί απλά αυτοκίνητα αντί για πολυτελή και μεγαλουργεί σ’ ένα γραφείο χωρίς ιδιαίτερες πολυτέλειες, το 2010 αποφάσισαν από κοινού με τον Μπιλ Γκέιτς, να ξεκινήσουν την πρωτοβουλία «Giving Pledge», ζητώντας από άλλους δισεκατομμυριούχους να ακολουθήσουν το παράδειγμά τους και να δωρίσουν τουλάχιστον το ήμισυ της περιουσίας τους σε φιλανθρωπικούς σκοπούς.
Για την ιστορία… από τα αρχικά μέλη που υπέγραψαν, περίπου 40 δισεκατομμυριούχοι, όχι ως νομική δέσμευση αλλά περισσότερο ως μια πρωτοβουλία που στοχεύει στο να δημιουργήσει κουλτούρα φιλανθρωπίας, ελάχιστοι είναι αυτοί που έχουν ακολουθήσει, τελικά, το παράδειγμά του…
Παρά τα δισεκατομμύρια και τη φήμη που τον ακολουθεί σε κάθε γωνιά του πλανήτη, ο Warren Buffett δεν άλλαξε ποτέ πραγματικά τρόπο ζωής. Συνεχίζει να μένει στο ίδιο σπίτι που αγόρασε πριν από σχεδόν επτά δεκαετίες, να πίνει την αγαπημένη του Cherry Coke και να ξεκινά τη μέρα του με ένα απλό πρωινό από McDonald’s. Ίσως τελικά αυτό να είναι και το μεγαλύτερο μυστικό του «Μάντη της Ομάχα»: πίσω από την αμύθητη περιουσία και τις θρυλικές επενδύσεις κρύβεται ένας άνθρωπος που δεν έχασε ποτέ την απλότητα και... τις παιδικές του συνήθειες αποδεικνύοντας ότι ο πραγματικός πλούτος δεν βρίσκεται μόνο στους αριθμούς, αλλά και στον τρόπο που επιλέγεις να ζεις.